काठमाडाैं, २ कार्तिक । बडादसैँको समयमा सामान्यतया मासुजन्य परिकारहरूलाई बढी प्राथमिकता दिइने भए तापनि शाकाहारी जीवनशैली अपनाउनेहरूले पनि यो पर्वलाई उत्तिकै उल्लास, स्वस्थ र स्वादिलो ढङ्गले मनाउन सक्नुहुन्छ। साथै, शाकाहारी हुनुका स्वास्थ्य तथा अन्य फाइदाहरू पनि धेरै छन्। यससम्बन्धी विस्तृत जानकारी तल प्रस्तुत गरिएको छ ।
शाकाहारीहरूले दसैँ कसरी मनाउने?
स्वादिष्ट शाकाहारी परिकारहरूको तयारी: दसैँमा मासुको विकल्पमा पनीर, च्याउ (मशरूम), सोयाबिन (भाटमासको मस्याउरा वा चाप), र विभिन्न प्रकारका ड्राइफ्रुट्स मिसाएर रेस्टुरेन्ट शैलीका उत्कृष्ट तरकारी तथा परिकारहरू बनाउन सक्नुहुन्छ।
शाकाहारी मोमो र पकौडाहरू: दसैँको जमघटमा खुवाउन वा खानका लागि काउली, बन्दकोबी, पनीर वा च्याउ भरेर स्वादिष्ट शाकाहारी मोमो तथा विभिन्न पकौडाहरू तयार गर्न सकिन्छ।
परम्परागत परिकारलाई निरन्तरता: दसैँमा बन्ने सेलरोटी, आलदम (आलुको दम), विभिन्न अचार, खिर, पुरी र हलुवा पूर्ण रूपमा शाकाहारी नै हुन्छन्, जसले चाडपर्वको परम्परागत स्वादलाई जीवन्त राख्छन्।
दशैंको प्रसाद र टीका: दसैँको मुख्य आकर्षण भनेको जमरा र टीका ग्रहण गर्नु हो, जुन पूर्ण रूपमा सात्विक र शाकाहारी परम्परा हो। यसमा खानपानभन्दा पनि पारिवारिक मिलन र आशीर्वादको ठूलो महत्त्व हुन्छ।
शाकाहारी हुनुका प्रमुख फाइदाहरू
स्वस्थ मुटु: शाकाहारी भोजनमा कोलेस्ट्रोल र स्याचुरेटेड फ्याटको मात्रा निकै कम हुन्छ, जसले मुटुसम्बन्धी रोग र उच्च रक्तचापको जोखिमलाई कम गर्छ।
पाचन प्रणालीमा सुधार: फलफूल, हरियो सागपात, दाल तथा रेसायुक्त खानेकुराहरूको नियमित सेवनले पाचन प्रक्रियालाई बलियो बनाउँछ र कब्जियत तथा अपचका समस्याबाट बचाउँछ।
तौल नियन्त्रण: बोटबिरुवामा आधारित खानामा क्याory (calories) कम र पोषण बढी हुने भएकाले शरीरको तौललाई सन्तुलित र फिट राख्न मद्दत पुग्छ।
रोग प्रतिरोधात्मक क्षमतामा वृद्धि: ताजा तरकारी, फलफूल र गेडागुडीमा पाइने भिटामिन, मिनरल र एन्टिअक्सिडेन्टले शरीरको इम्युन सिस्टमलाई बलियो बनाउँछ।
पर्यावरण र दिगोपन: शाकाहारी जीवनशैली अपनाउँदा प्राकृतिक स्रोतहरूको संरक्षणमा टेवा पुग्छ र पर्यावरणलाई सफा तथा सुरक्षित राख्न सहयोग हुन्छ।
